9 stycznia w kościele przy kompleksie Maria Ausiliatrice w Turynie została odprawiona tradycyjna bożonarodzeniowa msza święta, którą celebrował przybyły z Rzymu ks. Marian Burniak wraz z naszym duszpasterzem Kazimierzem Gajdą oraz młodym salezjaninem, ks. Pawłem Walkowiczem. Podczas mszy chór z Orbassano zaśpiewał polskie kolędy w języku włoskim, a nasza członkini, Ania Zastawny, przy akompaniamencie organów poprowadziła śpiewanie kolęd po polsku.
	Dzieci na balu karnawałowego		Koncert Gaji Kunce

Po nabożeństwie konsul honorowy RP w Turynie, Ulrico Leiss de Leimburg, przekazał zebranym pozdrowienia od konsula generalnego Krzysztofa Strzałki, a prezes Ogniska, Wanda Romer, powitała obecnych i zaprosiła na lampkę wina, przy której składano sobie życzenia noworoczne. Spotkanie 20 członków i sympatyków Ogniska Polskiego z polskimi księżmi zakończyło się w restauracji Il Padellino.
25 stycznia, z okazji Dni Pamięci Holokaustu, Ambasada RP w Rzymie wraz z Konsulatem Honorowym w Turyni i przy współpracy Urzędu Miasta, Wspólnoty Hebrajskiej i Ogniska Polskiego w Turynie, zorganizowała prezentację dwóch książek: Il testimone inascoltato Yannicka Haenela i Il volontario Marco Patricellego. Autorzy książek opisują dzieje Jana Karskiego i Witolda Pileckiego, którzy, narażając własne życie, próbowali opowiedzieć światu o horrorze w polskim getcie i w jednym z obozów koncentracyjnych podczas II wojny światowej. Prezentacja odbyła się w Museo Diffuso przy Corso Valdocco. Podczas spotkania głos zabrali: ambasador RP Wojciech Ponikiewski, asesor Miasta Turynu ds. Międzynarodowych, Giovanni Maria Ferraris, dyrektor muzeum Guido Vaglio, Carla Tonini z Uniwersytetu w Bolonii, historyk Marco Brunazzi z Istituto Salvemini, Krystyna Jaworska z Ogniska Polskiego, Sarah Kaminski ze Wspólnoty Hebrajskiej oraz obydwaj autorzy.
Spotkanie zakończyło się poczęstunkiem przygotowanym przez członkinie Ogniska Polskiego i rozmową z ambasadorem RP, Wojciechem Ponikiewskim oraz z Yannickiem Haenelem i Marco Patricellim. Po spotkaniu Ambasador podjął kolacją w restauracji autorów książek oraz osoby występujące podczas prezentacji.
16 lutego w Teatro Vittoria przy Via Gramsci 4 w Turynie z okazji Dni Pamięci Holokaustu został zorganizowany koncert muzyki polskich kompozytorów pochodzenia żydowskiego. Z inicjatywą koncertu wystąpili: konsul honorowy RP w Turynie - Ulrico Leiss de Leimburg, asesor Miasta Turynu ds. Międzynarodowych - Giovanni Maria Ferraris, Ognisko Polskie w Turynie i Tullio Levi, reprezentujący Wspólnotę Hebrajską w Turynie, a także Konsulat Generalny RP w Mediolanie. W programie znalazły się utwory na fortepian Józefa Wieniawskiego, Aleksandra Tansmana i Ignacego Friedmana. Zaprezentowała je pianistka Gaja Kunce, która zachwyciła licznie zgromadzonych gości pięknym wykonaniem.
W tematykę koncertu interesująco wprowadził muzykolog - Enrico Fubini.

Wanda Romer

27 lutego Ognisko Polskie w Turynie zorganizowało przy Oratorio San Felice, przy którym znajduje się nasza siedziba, kostiumowy bal karnawałowy dla swych najmłodszych członków.
Prawie 50 dzieci, w wieku od roku do 11 lat, przebranych w najrozmaitsze stroje, od Królewny Śnieżki, poprzez Batmana, Czerwonego Kapturka oraz różne zwierzęta, bawiło się pod kierunkiem wodzireja. Grom i zabawom towarzyszył poczęstunek przygotowany przez mamy. Nie zabrakło niespodzianek i prezentów. Zabawa skończyła się późnym wieczorem, dzieci wróciły zadowolone do domu, a przed wyjściem obiecały p. Marioli, która kieruje zajęciami dla dzieci, że na pewno będą 16 kwietnia na tradycyjnym malowaniu pisanek.
Przy tej okazji składamy serdecznie podziękowania członkiniom naszego Ogniska za sponsorowanie imprezy, paniom: Ivanie Zurawski i Annie de Luca. Wanda Orda
5 marca w naszej siedzibie, przy Oratorio San Felice, świętowaliśmy Dzień Kobiet. Na każdą panią czekała mała niespodzianka, a na stołach kusiły nasze polskie smakołyki. Trochę tańców, trochę śpiewów i piemonckie wino stworzyło bardzo przyjemną atmosferę wieczoru.
18 marca w Teatro Regio w Turynie, w obecności prezydenta Republiki Włoskiej Giorgio Napolitano, został oficjalnie zainaugurowany rok upamiętniający 150-tą rocznicę zjednoczenia Włoch. Specjalne zaproszenia otrzymali: konsul honorowy RP Ulrico Leiss de Leimburg i prezes Ogniska Polskiego Wanda Romer.
Dzień wcześniej otwarto OGR (exfabrykę wyremontowaną i przystosowaną do organizowania różnych imprez kulturalnych), gdzie znajdą się wystawy dotyczące Risorgimento, między innymi wystawa przedstawiająca polski wkład w te wielkie historyczne wydarzenia.
27 marca, w cyklu uroczystości poświęconych rocznicy 150-lecia Zjednoczenia Włoch, na placu przy Torino Esposizioni odbyło się folklorystyczne spotkanie. Circoscrizione 2 Turynu poprosiła przedstawicieli Ogniska Polskiego, aby byli przybyli na nie z polską narodową flagą, którą uroczyście wciągnął inż. Krzysztof Grodzicki. Na uroczystości byli też obecni inni członkowie Ogniska. Niestety, pogoda nie dopisała i wszyscy zmokli podczas wiosennej burzy.

		Polski Kot - Prof. Alessandro Ajres, członek naszego Ogniska, wpadł na wspaniały pomysł. Po powrocie z Polski, w której się zakochał, postanowił stworzyć w Turynie klub pod nazwą Polski Kąt. Ponieważ jednak Włosi nie czytają litery nosowej "ą", słowo to brzmiałoby "kat", więc zmienił nazwę na "Polski Kot". Dwa przytulne pomieszczenia klubu przy Via Massena 19, w centrum Turynu, jeszcze bardziej pomogą zjednoczyć nasze polonijne kręgi, ułatwiając wspólne spotkania i kontakty w godzinach wieczornych. 12 marca odbyło się oficjalne otwarcie dla wszystkich członków Ogniska, którzy otrzymali bezpłatną legitymację klubu ważną przez cały rok. Od godz. 15. 00 obie sale zapełniły się naszymi członkami. Było bardzo miło, i ciasno, no i bardzo "po polsku". Nasze członkinie Elżbieta Grodzicka i Ewa Scholl zapełniły stoły polskimi daniami i smakołykami, a polskie piwo lało się do kieliszków bez przerwy. Nie zabrakło oczywiście miłego akcentu kulturalnego: dwoje aktorów, Włoch i Polka, nasza członkini Beata Dudek, przedstawili zabawny spektakl oparty na specjalnie dobranych wierszach, które recytowali w dwóch językach. W części oficjalnej głos zabrali: przedstawiciel Miasta Turyn, asesor Giovanni Maria Ferraris, konsul honorowy Ulrico Leiss de Leimburg, prezes Ogniska i prof. Krystyna Jaworska z Uniwersytetu w Turynie. Ku naszemu wielkiemu zadowoleniu, w spotkaniu uczestniczyła nie tylko "stara gwardia", ale i dużo młodzieży, tej właśnie, która stanowi naszą przyszłość.
Tradycyjne spotkanie wielkanocne "Jajko"		Wanda Romer
9 kwietnia o godz. 16.00 w Oratorio San Felice na Via Giusti 8, odbyła się projekcja polskiego filmu Popiełuszko w reż. Rafała Wieczyńskiego w wersji włoskiej. 10 kwietnia o godz. 11.00 z okazji pierwszej rocznicy katastrofy samolotowej w Smoleńsku, została odprawiona msza św. w kościele San Lorenzo (Real Chiesa di San Lorenzo - Piazza Castello – Turyn), aby upamiętnić ofiary tej tragedii. W liturgii uczestniczył także chór La Montagna z Orbassano. 16 kwietnia o godz. 16.00 w naszej siedzibie odbyło się tradycyjne spotkanie wielkanocne "Jajko", podczas którego członkowie i przyjaciele Ogniska złożyli sobie życzenia świąteczne. Zgodnie z tradycją zorganizowano malowanie pisanek dla dzieci i wręczenie upominków.

18 września w siedzibie Ogniska uroczyście otworzyliśmy kolejny rok naszej działalności. Prezes Wanda Romer Sartorio przedstawiła plan działalności na rozpoczynający się rok. Nową inicjatywą Ogniska w tym roku będą zajęcia dla dzieci prowadzone przez Mariolę Kus.
25 września Ognisko Polskie uczestniczyło w uroczystości zorganizowanej w Centro di Riabilitazione Motoria Papa Giovanni XXIII w Pianezza przez sympatyka Polski, Francesca Deodato. Zostaliśmy zaproszeni na koncert chóru Pulcherada Eco della Dora, z prośbą o dostarczenie polskiej flagi, którą wręczyliśmy p. Deodato, a on z respektem i wzruszeniem ją pocałował. Chór zaprezentował piosenki ludowe, głównie w dialekcie piemonckim. Podczas spotkania, na którym obecni byli pacjenci i personel Centrum Rehabilitacyjnego, Wanda Romer, prezes Ogniska Polskiego, opowiedziała o naszym Ognisku i o przyjaźni włosko-polskiej. Uroczystość zakończyła się wręczeniem dwóch pucharów: dla naszej siedziby i dla p. Bożeny Adamczewskiej jako przedstawicielki “urody polskiej”.
16 października w Sali Kolumn teatru Gobetti w Turynie odbyła się inauguracja wystawy plakatu polskiego Il Volto, la Maschera w ramach Międzynarodowego Festiwalu Teatru Prospettiva. Na uroczystości otwarcia głos zabrali: konsul generalny RP w Mediolanie Krzysztof Strzałka, asesor d.s. współpracy międzynarodowej Miasta Turyn Giovanni Maria Ferraris, radca Regionu Giampiero Leo, konsul honorowy RP dla Turynu i Piemontu Ulrico Leiss de Leimburg, prezes Ogniska Polskiego Wanda Romer Sartorio, organizator festiwalu Prospettiva Fabrizio Arcuri i kuratorzy ekspozycji Giulia Randone i Armando Buonaiuto.
Wystawa, otwarta do 7 listopada, powstała z inicjatywy Ogniska Polskiego w Turynie przy poparciu Konsulatu RP w Mediolanie i przy współpracy z Teatrem Stabile w Turynie. Plakat tytułowy, inaugurujący ekspozycję, został zrealizowany specjalnie na tę okazję przez artystę Sebastiana Kubicę, a pozostałe afisze pochodziły z kolekcji Krzysztofa Dydo z Galerii Plakatu w Krakowie. Tematem wystawy były: twarz i maska, bezsprzeczni bohaterowie wielu polskich plakatów teatralnych. Wystawa ta została włączona w obchody festiwalu teatralnego Prospettiva, poświęconego w tym roku tematyce dwoistości. Stworzyło to konkretną, a nie retoryczną okazję do dialogu kultury polskiej z włoską.
“La Polonia? Dev’esserci un freddo terribile, vero?” Ten znany cytat z poezji Wisławy Szymborskiej Słówka jest tytułem kolejnego, już trzeciego, spotkania lettura- concerto, które odbyło się 21 października w Kasia Art Gallery w Chivasso. Polska pianistka z Turynu Gaja Kunce wykonała, oprócz ballad i nokturnów Fryderyka Chopina, mniej znane włoskiej publiczności preludia Karola Szymanowskiego i mazurki Wojciecha Kilara. Program muzyczny był przeplatany recytacją poezji w języku polskim i włoskim takich autorów jak: Juliusz Słowacki (Testament mój), Adam Mickiewicz (Stepy Akermańskie), Tomasz Różycki (A więc wojna), Wisława Szymborska (Słówka), Jan Twardowski (Śpieszmy się kochać ludzi), w wykonaniu Giulii Randone.

Barbara Stasiowska Randone

Powyżej: uroczystość odsłonięcia tablicy upamiętniającej polskich żołnierzy na cmentarzu komunalnym w Ivrea; po prawej: inauguracja wystawy polskiego plakatu Il Volto, la Maschera; obok: włosko-polskie spotkanie przy tradycyjnej “bagna cauda”

30 października Ognisko Polskie w Turynie zorganizowało spotkanie włosko-polskie przy tradycyjnej bagna cauda, znanym jesienno-zimowym piemonckim daniu (gorący sos z anchois, czosnku i oliwy, w którym macza się różne surowe i gotowane jarzyny). Bagna cauda, która jest potrawą trochę ciężkostrawną, ale rozgrzewającą, musi być obowiązkowo spożywana w piątek lub sobotę, gdyż zawiera dużo czosnku i dlatego trzeba ją przetrawić w samotności.
Wieczór w grupie około 30 osób upłynął w przyjemnej atmosferze.

Bożena Adamczewska

6 listopada z okazji 92. rocznicy odzyskania niepodległości Polski, przy pomocy Konsulatu Generalnego RP w Mediolanie, burmistrza miasta Ivrea, Ogniska Polskiego w Turynie, na cmentarzu komunalnym w Ivrei została uroczyście odsłonięta tablica upamiętniająca polskich żołnierzy, których pod koniec I wojny światowej uwolnili Włosi i zakwaterowali w 1918 r. w La Mandria di Chivasso.
Podczas wojny żołnierze ci znaleźli się we włoskiej niewoli, będąc przymusowo włączeni do armii austriackiej. W 1918 r., po umowie z władzami włoskimi, dostali się do La Mandrii di Chivasso gdzie stworzyli tzw. Błękitną Armię pod dowództwem generała Hallera i w 1920 walczyli w Polsce przeciwko armii bolszewickiej. 450 żołnierzy tej armii zmarło we Włoszech na skutek chorób i wyczerpania i zostało pochowanych na cmentarzach w Ivrei i Chivasso, obok żołnierzy włoskich.
Na tę uroczystą ceremonię, oprócz burmistrza Carlo Della Pepa, konsula generalnego w Mediolanie, Krzysztofa Strzałki, konsula honorowego Ulrico Leiss de Leimburga, prezesa Ogniska Polskiego, Wandy Romer, przyjechali z Warszawy min. Andrzej K. Kunert z małżonką, min. Jan Ciechanowski z małżonką, sen. Jan Rulewski, poseł na Sejm Aleksander Chłopek, R. Łączkowski, płk. Ryszard Tomczak z Ambasady RP w Rzymie i p. Skurzak z Ogniska. W kaplicy na cmentarzu została koncelebrowana Msza św. przez księży: biskupa z Ivrei, ks. Peleszyka i ks. Mariana Burniaka.
Delegacja polska została przyjęta przez burmistrz miasta, a po obejrzeniu zabytkowych średniowiecznych fresków, nowoczesnego laboratorium medycznego i wystawy 10-lecia Solidarności, w teatrze Giacosa odbył się Koncert Chopinowski.
Możemy tylko powtórzyć słowa wypowiedziane przez Burmistrza: “Te uroczystości jeszcze głębiej złączyły nasze Narody na łonie Europy”.

Wanda Romer

7 listopada Uroczystości z okazji święta Niepodległości Polski kontynuowane były w Turynie, gdzie rozpoczęły się od złożenia wieńców na grobach Polaków, którzy podczas I wojny światowej zostali wcieleni do armii austriacko-węgierskiej, następnie dostali się do niewoli włoskiej, a po wojnie, uwolnieni, zostali skierowani do wojska polskiego. Na turyńskim Cimitero Monumentale spoczywa 136 polskich żołnierzy. W tradycyjnej Mszy św. w kościele San Francesco di Sales, koncelebrowanej przez ks. Mariana Burniaka i ks. Kazimierza Gajdę, uczestniczyli również przedstawiciele świata polityki polskiej. Po zakończeniu nabożeństwa przemawiali: min. Jan S. Ciechanowski, min. Andrzej K. Kunert, senator Jan Rulewski i poseł Aleksander Chłopek, konsul generalny RP w Mediolanie Krzysztof Strzałka, prezes Ogniska Polskiego w Turynie, Wanda Romer jak również zaprzyjaźniony z Ogniskiem Polskim senator Mauro Marino.
Dużą radością napełniło nas odznaczenie medalem Pro Memoria członkini Ogniska Zofii Kopeckiej za niestrudzoną pracę na rzecz Polonii. Przy lampce wina i kanapkach przygotowanych przez członkinie Ogniska, jak również na późniejszym obiedzie Polonia Turyńska miała okazję bliższego spotkania z delegacją z Warszawy.
Ostatnim etapem uroczystości było złożenie wieńców pod pomnikiem upamiętniającym żołnierzy 2. Korpusu gen. Andersena na Piazza Polonia przy udziale delegacji polskiej, przedstawicieli Ogniska i prezydenta Rady Miejskiej w Turynie Castronovo.

B. S. R.

Z okazji “Dnia Pamięci” 27 stycznia Wspólnota Żydowska Turynu była promotorem wielu wydarzeń kulturalnych.
Jednym z najważniejszych było urządzenie wraz z Ogniskiem Polskim w Turynie i Konsulatem Generalny RP w Mediolanie wystawy i serii konferencji poświęconych sylwetce twórczej Brunona Schultza. Sam tytuł wystawy “L’epoca geniale di Bruno Schulz” (Genialna epoka Brunona Schulza) nawiązywał do talentu tego wybitnego pisarza, tłumacza i malarza według jego własnego określenia.
Inauguracja ekspozycji w Teatrze Młodzieżowym (la Casa del Teatro Ragazzi e Giovani) w Turynie odbyła się w czwartek 21 stycznia. Poprzedzona została seminarium, z udziałem prof. Krystyny Jaworskiej i Sarah Kaminski (obie z Uniwersytetu w Turynie), Guido Massinego (z Uniwersytetu Piemonte Orientale) oraz Anny Salmon Vivanti (tłumaczki dzieł Schulza na język włoski). Krystyna Jaworska przedstawiła życie pisarza i historię jego ojczystej ziemi (od czasów Wielkiej Polski XVII w., poprzez zabory kiedy to stała się Galicją, częścią Imperium Austro-Węgierskiego aż do ponownej utraty przez Polskę tego regionu po farsie plebiscytu, po którym został on wcielony do Związku Sowieckiego w listopadzie 1939 roku).
W dalszej części analizowano dwa podstawowe dzieła literackie Schulza: “Sklepy cynamonowe” i “Sanatorium pod klepsydrą” oraz odczytano ich fragmenty. Na uroczystości otwarcia wystawy byli obecni: asesor do spraw kultury Regionu Piemontu i Miasta Turynu, prezes i vice-prezes Jedności Hebrajskiej w Turynie, Konsul Generalny RP w Mediolanie oraz Zarząd i członkowie Ogniska Polskiego. Wystawa zawiera m.in. serię autoportretów artysty oraz grafiki realizowane techniką cliché-verre. Po przemówieniach i części oficjalnej rozpoczął się w holu wystawny poczęstunek zorganizowany przez Ognisko Polskie w Turynie.
W niedzielę, 24 stycznia w siedzibie Wspólnoty Żydowskiej przy Synagodze Turyńskiej miała miejsce Lectio Magistralis o autorze “Sklepów cynamonowych” prowadzona przez specjalnie na tę okazję przybyłego prof. Jerzego Jarzębskiego z Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Prof. Jarzębski został zaproszony przez Konsulat Generalny w Mediolanie. Udział Ogniska w obchodach “Dnia Pamięci” zakończył się 30 stycznia projekcją filmu A. Wajdy “Katyń” w siedzibie oratorium Świątyni Valdese. Projekcja została poprzedzona prezentacją Marco Brunazziego (dyrektora Instytutu Studiów Historycznych) i Ulrica Leiss de Leimburga z Ogniska Polskiego w Turynie.

(Refleksje 16-letniej Mai na temat wystawy poświęconej Brunonowi Schulzowi czytaj u dołu strony).

W niedzielę 18 kwietnia 2010 – odbyła się Msza św. w intencji Ofiar katastrofy lotniczej pod Smoleńskiem. Tego dnia wszystkie kościoły w Turynie były zajęte, (byla to druga niedziela wystawienia Całunu Turyńskiego).
Dzięki propozycji Rektora Centrum Salezjanów Valdocco, Msza św. w intencji Ofiar miała miejsce w Teatrze Valdocco, po raz pierwszy w tak niezwykłej scenerii. Na zaimprowizowanym ołtarzu nabożeństwo odprawił ks. Marian Burniak. Utwory organowe “Pod Twą Obronę” “Boże coś Polskę”, “Czarna Madonna” wykonał na keyboardzie Attilio Piovano. Tragedia polskiego samolotu prezydenckiego odbiła się szerokim echem wśród mieszkańców Turynu, sprawiając, że na mszę przybyło bardzo dużo osób. Wśród nich byli obecni przedstawiciele miejscowych władz i gonfalonierzy z chorągwiami Regionu Piemontu, Prowincji Turynskiej i Miasta Turynu. Po zakończeniu nabożeństwa w przemówieniach przypomniany został ś.p. Minister do Spraw Kombatantów Janusz Krupski, który parę razy gościł w Turynie w czasie uroczystości związanych z obecnością Drugiego Korpusu na ziemi włoskiej (patrz str.6). Minister Krupski miał ponownie przyjechać do Piemontu w listopadzie tego roku, by w Ivrei k. Turynu odsłonić na cmentarzu tablicę upamietniajacą 200. żołnierzy polskich zmarłych w tamtejszym szpitalu w 1919 r. Jako ostatnią pieśń, odśpiewano hymn narodowy, “Jeszcze Polska nie zginęła póki my żyjemy”.
Na podst. tekstów

Ulrica Leiss d Leimburga i Bożeny Adamczewskiej